Help:VisualEditor/User guide/pl

Na początek: pasek narzędzi edytora wizualnego
center|950px|alt=Zrzut ekranu: pasek narzędzi edytora wizualnego

border|950px|center

Edycja przypisów
{| cellpadding="15" 
 * colspan=2 |

Ustalanie który system obowiązuje

 * Wiki, na której edytujesz może używać jednego z trzech sposobów wstawiania przypisów. Po prawej wyświetlany jest najprostszy sposób, w którym menu „” nie zawiera zdefiniowanych dla wiki szablonów cytowania. Jeżeli twoja wiki używa tego systemu, to wszystko co należy wiedzieć o wstawianiu przypisów, jest na tej stronie.
 * border|center|200px
 * colspan=2 |
 * Drugi system ma takie samo menu „”, ale zawierające kilka szablonów cytowania do szybkiego wstawiania. Jeżeli twoja wiki używa tego systemu, to szczegóły można znaleźć na.
 * border|center|200px
 * colspan=2 |
 * border|center|100px
 * W trzecim systemie również zaczynasz przez kliknięcie przycisku Przypis. Pojawi się okienko, które oferuje automatyczny proces wstawiania przypisu przy użyciu usługi Citoid. Jeżeli wiki, na której działasz korzysta z tego systemu to więcej informacji zdobędziesz na stronie
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * border|center|100px
 * W trzecim systemie również zaczynasz przez kliknięcie przycisku Przypis. Pojawi się okienko, które oferuje automatyczny proces wstawiania przypisu przy użyciu usługi Citoid. Jeżeli wiki, na której działasz korzysta z tego systemu to więcej informacji zdobędziesz na stronie
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * W trzecim systemie również zaczynasz przez kliknięcie przycisku Przypis. Pojawi się okienko, które oferuje automatyczny proces wstawiania przypisu przy użyciu usługi Citoid. Jeżeli wiki, na której działasz korzysta z tego systemu to więcej informacji zdobędziesz na stronie
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Edycja istniejącego przypisu

 * Aby zmienić istniejący przypis, należy kliknąć na niego w tekście, w którym się on znajduje (zazwyczaj to liczba w nawiasie). Pojawi się ikona „$ref” (obrazek zakładki w książce) albo ikona i nazwa szablonu, którego użyto do utworzenia przypisu. W obu przypadkach, kliknięcie na "Edytuj" otworzy okno, w którym można zmienić ten przypis.
 * border|400px|center
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na „Edytuj” obok ikony „$ref” otwiera okno dialogowe. Aby zmienić tekst przypisu należy kliknąć na niego.
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na „Edytuj” obok ikony „$ref” otwiera okno dialogowe. Aby zmienić tekst przypisu należy kliknąć na niego.
 * Kliknięcie na „Edytuj” obok ikony „$ref” otwiera okno dialogowe. Aby zmienić tekst przypisu należy kliknąć na niego.

Wiele serwisów wiki używa szablonów formatujących przypisy do właściwego standardu. Jeżeli w przypisie użyto szablonu, przesunięcie kursora na tekście spowoduje podświetlenie się tekstu.

Jeżeli użyto szablonu, to kliknięcie na tekst formatowany za pomocą szablonu spowoduje pojawienie się ikony „$template”. Należy kliknąć przycisk „Edytuj”, by edytować zawartość szablonu.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Jeżeli pojawia się wtedy standardowa ikona przypisu (przykład po prawej), kliknięcie „Edytuj” otworzy okno edytowania szablonu.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na ikonę Dołączony szablon pozwala dodać i usuwać rodzaje informacji oraz zmieniać wpisane informacje. Na początku pojawią się tylko te pola (parametry), które zawierają treść. By dodać pola, należy kliknąć na „” na dole okna dialogowego.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Po zakończeniu należy kliknąć „”.
 * border|center|150px
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * Po zakończeniu należy kliknąć „”.
 * border|center|150px
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Używanie istniejącego przypisu

 * Jeżeli strona zawiera już przypisy, to można wybrać jeden z nich, o ile dotyczy on informacji do której należy go dodać.
 * Jeżeli strona zawiera już przypisy, to można wybrać jeden z nich, o ile dotyczy on informacji do której należy go dodać.

Aby użyć istniejącego przypisu, należy umieścić kursor w miejscu, w którym ma być on dodany i kliknąć na ikonę „Użyj istniejącego” (obrazek zakładki w książce) z menu „”.

(Uwaga: Jeżeli twoja wiki ma trzeci system wstawiania przypisów opisany powyżej, to będzie dostępna zakładka „Użyj istniejącego” w oknie dialogowym, zamiast ikonki „Użyj istniejącego” widniejącej w menu „$cite”).
 * border|200px|center
 * colspan=2 |
 * W oknie „” dostępna będzie lista istniejących przypisów, które można wybrać i wstawić ponownie. Jeżeli jest ich wiele, to można użyć wyszukiwarki (podpowiadającej „”) i otrzymać listę tylko tych przypisów, które zawierają tekst wpisany do wyszukiwarki.
 * border|400px|center
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Tworzenie nowego przypisu

 * Aby utworzyć nowy przypis używając menu „”, należy umieścić kursor w miejscu, w którym ma być wstawiony, a następnie wybrać odpowiedni typ przypisu z menu.
 * border|200px|center
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Użycie „zwykłego wyglądu”

 * Obok pokazano, co wyświetli się po wybraniu opcji „zwykły przypis”. W tym oknie dialogowym można dodać, edytować i formatować swój przypis.
 * Obok pokazano, co wyświetli się po wybraniu opcji „zwykły przypis”. W tym oknie dialogowym można dodać, edytować i formatować swój przypis.

Można określić przynależność przypisu do danej grupy (zwykle do żadnej nie należy). Ta opcja jest używana do wyświetlania grup przypisów za pomocą narzędzia „”.
 * border|400px|center
 * colspan=2 |
 * Jeżeli dodawany jest nowy przypis i ma być w nim zawarty szablon przypisu albo jakiś inny, to należy kliknąć na ikonę „” (obrazek puzzla) w menu „” w pasku narzędziowym okna tworzenia nowego przypisu.
 * border|center|200px
 * colspan=2 |
 * Należy wybrać szablon, który ma być użyty, dodać i zmienić tak samo, jak zmienia się istniejący. (Zobacz sekcję Edycja szablonów dla uzyskania dodatkowych informacji  o szablonach).
 * colspan=2 |
 * Należy wybrać szablon, który ma być użyty, dodać i zmienić tak samo, jak zmienia się istniejący. (Zobacz sekcję Edycja szablonów dla uzyskania dodatkowych informacji  o szablonach).
 * Należy wybrać szablon, który ma być użyty, dodać i zmienić tak samo, jak zmienia się istniejący. (Zobacz sekcję Edycja szablonów dla uzyskania dodatkowych informacji  o szablonach).
 * Należy wybrać szablon, który ma być użyty, dodać i zmienić tak samo, jak zmienia się istniejący. (Zobacz sekcję Edycja szablonów dla uzyskania dodatkowych informacji  o szablonach).

Po zakończeniu edytowania nowego szablonu należy kliknąć na „”, by wrócić do edytora przypisów i powtórnie „”, by wrócić do edytowanej strony.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Jeżeli strona nie zawiera jeszcze listy przypisów (np. tworzony jest właśnie pierwszy przypis), to tę listę dodać, aby treść przypisów wyświetlała się na stronie.
 * Jeżeli strona nie zawiera jeszcze listy przypisów (np. tworzony jest właśnie pierwszy przypis), to tę listę dodać, aby treść przypisów wyświetlała się na stronie.
 * Jeżeli strona nie zawiera jeszcze listy przypisów (np. tworzony jest właśnie pierwszy przypis), to tę listę dodać, aby treść przypisów wyświetlała się na stronie.

Należy umieścić kursor w miejscu, w którym ma wyświetlać się lista przypisów (zwykle na dole strony) i otworzyć menu „”, po czym kliknąć na ikonę „” (obrazek trzech książek).
 * border|center|200px
 * colspan=2 |
 * Gdy używa się kilku grup przypisów, co jest rzadkie, to można wybrać jedną z nich w tym oknie. Tylko te przypisy, które należą do niej, wyświetlą się w miejscu, w którym umieszcza się daną grupę.
 * Gdy używa się kilku grup przypisów, co jest rzadkie, to można wybrać jedną z nich w tym oknie. Tylko te przypisy, które należą do niej, wyświetlą się w miejscu, w którym umieszcza się daną grupę.
 * Gdy używa się kilku grup przypisów, co jest rzadkie, to można wybrać jedną z nich w tym oknie. Tylko te przypisy, które należą do niej, wyświetlą się w miejscu, w którym umieszcza się daną grupę.

Ostatnim krokiem w oknie edycji grup przypisów jest kliknięcie na „”.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Użycie standardowych szablonów cytowań

 * Na lokalnej wiki mogą być podane inne szablony w menu „”. Jeżeli tak jest, to jest szybki dostęp do najczęściej używanych szablonów przypisów na waszej wiki. (Instrukcje takiego dodawania szablonów przypisów do menu są opisane na ).
 * border|200px|center
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na ikonę szablonu taką jak „Cytuj książkę” zaprowadzi do edytora tego szablonu. Ważne pola informacji mogą być oznaczone gwiazdką. Domyślnie wyświetlają się najczęściej używane pola, ale być może nie będzie potrzeby wypełniania wszystkich.
 * border|430px|center
 * colspan=2 |
 * By dodać więcej parametrów należy przewinąć okno edycji szablonu i kliknąć na „”.
 * border|430px|center
 * colspan=2 |
 * By dodać więcej parametrów należy przewinąć okno edycji szablonu i kliknąć na „”.
 * By dodać więcej parametrów należy przewinąć okno edycji szablonu i kliknąć na „”.
 * By dodać więcej parametrów należy przewinąć okno edycji szablonu i kliknąć na „”.

Po zakończeniu należy kliknąć na „”.
 * border|200px|center
 * }

Edycja obrazków i innych plików multimedialnych
{| cellpadding="15"
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Edycja obrazków

 * Aby dodać nowe zdjęcie (lub inny plik multimedialny) do strony, należy kliknąć ikonę „” (obrazek gór) w rozwijanym menu „”. Zdjęcie zostanie wstawione w miejscu, gdzie znajduje się kursor.
 * border|200px|center
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na ikonę „” otwiera okno dialogowe, które automatycznie wyszukuje w Wikimedia Commons i w polskiej wiki pliki multimedialne związane z tytułem edytowanej strony.
 * colspan=2 |
 * Kliknięcie na ikonę „” otwiera okno dialogowe, które automatycznie wyszukuje w Wikimedia Commons i w polskiej wiki pliki multimedialne związane z tytułem edytowanej strony.
 * Kliknięcie na ikonę „” otwiera okno dialogowe, które automatycznie wyszukuje w Wikimedia Commons i w polskiej wiki pliki multimedialne związane z tytułem edytowanej strony.

Można szukać innych plików multimedialnych, zmieniając tekst w oknie dialogowym w polu wyszukiwania.

Należy kliknąć na miniaturę, aby wybrać plik.

To umieszcza plik na stronie, która jest edytowana.
 * border|center|500px
 * colspan=2 |
 * Kiedy wybierany jest i wstawiany plik na stronę, to pojawi się nowe okno dialogowe, w którym można dodać (lub zmienić) opis, który może zawierać sformatowany tekst i linki.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Okno edycji multimediów pozwala na dodawanie alternatywnych opisów używanych przez osoby, które używają czytników ekranowych oraz przez tych, którzy wyłączyli wyświetlanie plików.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Można także skorzystać z różnych ustawień plików w oknie „”. Znajdują się tam opcje wyrównania, rodzaju wyświetlania i rozmiaru pliku.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Po zakończeniu należy kliknąć  by zamknąć okno i wrócić do edycji strony.
 * border|center|150px
 * colspan=2 |
 * Można zmieniać opis lub ustawienia istniejącej grafiki poprzez kliknięcie tej grafiki, a następnie kliknięcia ikony „” umieszczonej poniżej grafiki.
 * border|center|400px
 * colspan=2 |
 * Po zakończeniu należy kliknąć  by zamknąć okno i wrócić do edycji strony.
 * border|center|150px
 * colspan=2 |
 * Można zmieniać opis lub ustawienia istniejącej grafiki poprzez kliknięcie tej grafiki, a następnie kliknięcia ikony „” umieszczonej poniżej grafiki.
 * colspan=2 |
 * Można zmieniać opis lub ustawienia istniejącej grafiki poprzez kliknięcie tej grafiki, a następnie kliknięcia ikony „” umieszczonej poniżej grafiki.
 * Można zmieniać opis lub ustawienia istniejącej grafiki poprzez kliknięcie tej grafiki, a następnie kliknięcia ikony „” umieszczonej poniżej grafiki.
 * Można zmieniać opis lub ustawienia istniejącej grafiki poprzez kliknięcie tej grafiki, a następnie kliknięcia ikony „” umieszczonej poniżej grafiki.

Można zmienić rozmiar istniejącego pliku, klikając na niego i przesuwając ikony zmieniania rozmiaru (dwukierunkowe strzałki na jednym albo dwóch dolnych rogach pliku).

Można także przeciągać i upuszczać plik, by umieścić go wyżej albo niżej.
 * center|360px
 * }

Edycja szablonów
The powerful MediaWiki template system lets you insert dynamic content, text from other pages, and much more. For a detailed explanation and examples, see the Templates help page.

In the VisualEditor you can search for a relevant template, add an invocation or transclusion on the page you’re editing and, if needed, add custom content using parameters.



Wstaw nowy szablon
{| cellpadding="15"
 * Aby dodać nowy szablon na stronie, należy umieścić kursor w miejscu, w którym chcesz go wstawić. Then open the menu and select "[[File:OOjs_UI_icon_puzzle-ltr.svg]] ". Alternatively, type two curly brackets {{ to open the same dialog.
 * border|500x500px|center
 * Find the template you want to insert by typing either its name or a relevant keyword. Results containing the search term in either the name or description will display in a dropdown. This should help you find a relevant template, even if you don’t know its exact name.
 * Find the template you want to insert by typing either its name or a relevant keyword. Results containing the search term in either the name or description will display in a dropdown. This should help you find a relevant template, even if you don’t know its exact name.
 * Find the template you want to insert by typing either its name or a relevant keyword. Results containing the search term in either the name or description will display in a dropdown. This should help you find a relevant template, even if you don’t know its exact name.

If you’re having trouble finding the kind of template you want by using keywords, you can look on other wiki pages with similar content and view or edit the page source to see which templates are in use. When you find the desired template’s name, you can type it into this field to insert it here.
 * VisualEditor_Template_Search.png
 * colspan=2 |
 * Można także edytować szablony, które znajdują się już na stronie. When you select the template you want to edit, it turns blue, and a box appears displaying "[[File:OOjs_UI_icon_puzzle-ltr.svg]] ". Then select the "" link or double click on the template itself to open the template.
 * VisualEditor_Template_Context_Menu.png
 * colspan=2 |
 * Niektóre szablony są niewidoczne dla czytelników. W edytorze wizualnym takim ukrytym szablonom towarzyszy ikona puzzla. Obok tej ikony zostanie wyświetlona nazwa szablonu i obydwa te elementy będą wyszarzone.
 * VisualEditor_Hidden_Templates.png
 * colspan=2 |
 * Niektóre szablony są niewidoczne dla czytelników. W edytorze wizualnym takim ukrytym szablonom towarzyszy ikona puzzla. Obok tej ikony zostanie wyświetlona nazwa szablonu i obydwa te elementy będą wyszarzone.
 * VisualEditor_Hidden_Templates.png
 * VisualEditor_Hidden_Templates.png


 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Parametry szablonu

 * You’ll see this dialog box when you’re adding a new template or editing one already in place. What you see in the box depends on whether the template in question contains, helpful metadata added by other editors to make it easier to edit templates in the Visual Editor.
 * You’ll see this dialog box when you’re adding a new template or editing one already in place. What you see in the box depends on whether the template in question contains, helpful metadata added by other editors to make it easier to edit templates in the Visual Editor.

When a template contains TemplateData, the VisualEditor can use it to present annotated fields for you to fill in.

For templates that have some community-provided TemplateData, the VisualEditor displays a list of the named parameters and, often, descriptions and instructions explaining the meaning and required format for each parameter’s values.
 * Template_parameters_in_VisualEditor.png
 * colspan="2" |
 * You can disable any optional parameter (which have blue checkboxes on the left side). If a parameter’s checkbox is grayed out and not clickable, the template requires that parameter, so it can’t be disabled.
 * You can disable any optional parameter (which have blue checkboxes on the left side). If a parameter’s checkbox is grayed out and not clickable, the template requires that parameter, so it can’t be disabled.
 * You can disable any optional parameter (which have blue checkboxes on the left side). If a parameter’s checkbox is grayed out and not clickable, the template requires that parameter, so it can’t be disabled.

When you insert a new template, you may find that some optional parameters are pre-selected. That means the author(s) of the template recommends the use of those parameters. It’s best to review all parameters that will be used in a template to ensure you understand their use.

Clicking an unchecked parameter adds it to the template. Clicking a parameter that’s already been added takes you to the parameter’s input field.

Some template parameters will show as “deprecated”. Don’t use deprecated parameters when inserting a template; they’re only visible to you because those parameters are in use on older pages where this template was included.
 * Interface for adding more parameters to a template in the VisualEditor (new).png
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Adding undocumented parameters

 * If you’re inserting or editing a template whose author hasn’t laid out its parameters in TemplateData, it has what we call “undocumented” or “unnamed parameters”. In these cases, you should consult the page for the template itself. There you can learn how to correctly employ and work with all of the template’s parameters. This includes learning the exact names of the parameters as written by the template author.
 * If you’re inserting or editing a template whose author hasn’t laid out its parameters in TemplateData, it has what we call “undocumented” or “unnamed parameters”. In these cases, you should consult the page for the template itself. There you can learn how to correctly employ and work with all of the template’s parameters. This includes learning the exact names of the parameters as written by the template author.

If you find in the documentation that the template expects parameters without names, fill in numbers as placeholders for the parameter names using the undocumented parameter input, then add text to the values you want to provide as you normally would.

Example:
 * first unnamed parameter: “1”
 * first unnamed parameter’s value: “en_US”
 * second unnamed parameter: “2”
 * second unnamed parameter’s value: “yes”

If you accidentally include nonexistent, misspelled or erroneous parameters, the values you enter for those parameters won’t show up on the page you’re editing.
 * Template_without_TemplateData_in_VisualEditor_(old_UI).png
 * colspan=2 |
 * colspan="2" |
 * colspan="2" |
 * colspan="2" |

Autogenerated parameters

 * In this example, the template in question lacks TemplateData but it was possible to autogenerate the parameters. This means that the undocumented parameters have already been added for you, but the names may not be easily understandable and the dialog cannot display any directions or descriptions. As a result the dialog box provides a link to the template’s documentation, which should help you deduce and fill in the template’s various parameters.
 * Autogenerated_parameters_in_the_VisualEditor.png
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Editing multi-part template content

 * During editing, you may open template content consisting of multiple templates or a single template linked to some wikitext. This differs from the nested templates described below. In this case, the templates are better visualized as being stacked or connected.
 * During editing, you may open template content consisting of multiple templates or a single template linked to some wikitext. This differs from the nested templates described below. In this case, the templates are better visualized as being stacked or connected.

This content often contains “unbalanced templates,” templates which are incomplete on their own and need to be paired with some wikitext or another template in order to function.

These related pieces of template content must be created in wikitext, but can be edited in the VisualEditor. In these cases you will see a notice at the top of the dialog to signal the situation and a specialized toolbar will be visible at the bottom of the sidebar. There you can use the icon buttons to add additional templates, additional wikitext, delete elements or change their order.


 * Multi-part_template_content_in_the_VisualEditor (new).png
 * colspan=2 |
 * colspan="2" |
 * colspan="2" |
 * colspan="2" |

Nested templates

 * Templates can include other templates as the value for parameters. You’ll recognize it when you see a parameter whose value contains the double curly braces denoting a template.
 * Templates can include other templates as the value for parameters. You’ll recognize it when you see a parameter whose value contains the double curly braces denoting a template.

The VisualEditor can’t present this template within a template (a nested template) using the editor’s easy-to-use interface, so if you want to nest a template yourself, you’ll need to understand how to add the template by hand in wikitext into the appropriate parameter field.
 * Embedded_template_in_VisualEditor.png
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Completing your edit

 * Po zakończeniu należy kliknąć „” by zamknąć okno i wrócić do edycji strony. Then you can preview your edit and make sure it looks the way you want and expect.
 * Po zakończeniu należy kliknąć „” by zamknąć okno i wrócić do edycji strony. Then you can preview your edit and make sure it looks the way you want and expect.

You may also see an error message, which (like the other TemplateData mentioned above) is community-provided content and may vary in usefulness. You may need to consult the template’s own documentation to get to the bottom of some errors. If you’re still having trouble, consider posting about your problem on the template’s talk page. 
 * border|center|150px
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Usuwanie szablonu

 * To remove a template in the VisualEditor, click the template box. Press the "Delete" or "Backspace" key on your keyboard. The template will disappear from the page.
 * Removing_templates_from_a_page_via_context_menu_new.png
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Editing on mobile

 * When editing a template on a page using the VisualEditor on a mobile device, you’ll see that the sidebar starts out hidden. You can make it visible by pressing the “Show/hide options” button.
 * When editing a template on a page using the VisualEditor on a mobile device, you’ll see that the sidebar starts out hidden. You can make it visible by pressing the “Show/hide options” button.


 * VisualEditor_template_editing_on_mobile.png
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |
 * colspan=2 |

Wklejanie szablonów

 * When you insert a template in a wiki page, its content and appearance are reevaluated every time the page loads, based on the template code and the values of its parameters. This means if someone updates the code of a template, then every page which uses that template will also get updated when they publish.
 * When you insert a template in a wiki page, its content and appearance are reevaluated every time the page loads, based on the template code and the values of its parameters. This means if someone updates the code of a template, then every page which uses that template will also get updated when they publish.

There’s another, much less common way to use templates, though, and that’s to substitute a template. Doing this permanently includes the template content just as it appears at the moment you insert it. It will not update if the template code is later changed.

Most users won’t ever need to resort to substitution. Substitution is typically only useful when you need to capture the exact appearance of one version of a template, such as when content is under development and needs evaluation.

To substitute a template in the VisualEditor, insert a template using the name syntax. (Autocomplete doesn’t work in this case.) Then press the blue “Add template” button.

When you’re finished, press “Insert”, which will insert the template content as you see it.
 * SUBST_in_VE.png
 * }



Edycja wzorów matematycznych


Skróty klawiszowe
Wielu użytkowników jest przyzwyczajonych do wpisywania wikikodu wprost, w szczególności wytłuszczenia, pochylenia i linków. Skróty klawiszowe pozwalają szybko zastosować podobne formatowanie bez konieczności klikania w pasek narzędzi. VisualEditor zna popularne ogólne skróty oraz skróty stosowane przez niektórych użytkowników.